Wiercenie w poliwęglanie nie jest trudne, ale wymaga dokładności. Najczęstsze problemy to pęknięcia przy krawędzi, wyszczerbienia przy wyjściu wiertła, zbyt ciasne otwory i zbyt mocne dokręcenie wkrętów. Dotyczy to zarówno płyt litych, jak i komorowych.
Poliwęglan jest odporny na uderzenia, ale nie oznacza to, że można obrabiać go tak samo, jak drewno albo metal. Żeby płyta nie pękła, trzeba dobrać ostre wiertło, dobrze podeprzeć materiał, wiercić bez udaru i zostawić odpowiedni luz na pracę tworzywa.
Czym wiercić poliwęglan?
Do wiercenia w poliwęglanie najlepiej używać ostrych wierteł do metalu lub tworzyw sztucznych. Wiertło powinno czysto skrawać materiał, a nie wyrywać go ani przegrzewać. Tępe wiertło zwiększa ryzyko pęknięcia, poszarpania krawędzi otworu i stopienia tworzywa.
Nie należy używać udaru. Poliwęglan trzeba wiercić płynnie, na stabilnym podparciu, bez dociskania narzędzia na siłę. Jeśli wiertarka zaczyna szarpać albo materiał mocno się nagrzewa, lepiej przerwać pracę i sprawdzić wiertło oraz obroty.
Przydatne zasady:
używaj ostrego wiertła,
wierć bez udaru,
nie dociskaj zbyt mocno,
podeprzyj płytę od spodu,
nie wierć zbyt blisko krawędzi,
usuń wióry po wykonaniu otworu.
Jak wiercić w poliwęglanie litym?
Poliwęglan lity ma jednolitą strukturę, dlatego podczas wiercenia zachowuje się inaczej niż płyta komorowa. Jest twardy i wytrzymały, ale przy zbyt dużym docisku, za ciasnym otworze albo wierceniu blisko krawędzi może dojść do pęknięcia lub naprężenia materiału.
Przed wierceniem warto zaznaczyć punkt otworu i upewnić się, że płyta leży stabilnie. Najlepiej, aby pod miejscem wiercenia znajdowało się równe podparcie, np. deska lub płyta robocza. Dzięki temu przy wyjściu wiertła od spodu nie powstaną wyszczerbienia.
Otwór powinien być trochę większy niż średnica wkręta lub śruby. To ważne, ponieważ poliwęglan pracuje pod wpływem temperatury. Jeśli otwór będzie zbyt ciasny, materiał nie będzie miał miejsca na rozszerzanie i kurczenie, co z czasem może powodować naprężenia, trzaski albo pęknięcia przy mocowaniu.
Jak wiercić w poliwęglanie komorowym?
Poliwęglan komorowy wymaga większej uwagi przy układzie komór. Otwory powinny być wykonywane tak, aby nie uszkadzać niepotrzebnie wewnętrznych kanalików i nie osłabiać krawędzi płyty. Przy montażu zadaszeń ważne jest też, aby komory były ułożone zgodnie ze spadkiem konstrukcji.
Wiercąc w płycie komorowej, trzeba uważać na zgniecenie materiału przy dokręcaniu. Wkręt nie powinien wciskać się bezpośrednio w płytę bez odpowiedniego elementu dociskowego. Przy zadaszeniach stosuje się podkładki, które rozkładają nacisk na większą powierzchnię i ograniczają ryzyko uszkodzenia płyty.
Po wierceniu warto usunąć z komór opiłki i wióry. Jeśli zostaną wewnątrz, mogą później zatrzymywać wilgoć i pogarszać wygląd płyty. Ma to szczególne znaczenie przy zadaszeniach, szklarniach, pergolach i wiatach.
Jak dobrać średnicę otworu?
Najważniejsza zasada: otwór nie powinien być idealnie ciasny. Poliwęglan rozszerza się i kurczy pod wpływem temperatury, dlatego przy mocowaniach trzeba zostawić luz roboczy. W praktyce otwór powinien być większy od średnicy wkręta lub śruby.
Zbyt mały otwór może powodować:
naprężenia wokół mocowania,
charakterystyczne trzaski podczas zmian temperatury,
pęknięcia przy otworze,
falowanie lub odkształcenia płyty,
uszkodzenie płyty przy mocniejszym dokręceniu.
Zbyt duży otwór też nie jest dobry, jeśli mocowanie nie ma odpowiedniej podkładki lub uszczelnienia. Dlatego przy montażu zadaszeń warto stosować właściwe akcesoria do poliwęglanu, takie jak podkładki, profile, wkręty i uszczelki dopasowane do rodzaju płyty.
Jak daleko od krawędzi wiercić?
Nie powinno się wykonywać otworów bardzo blisko krawędzi płyty. Im bliżej brzegu znajduje się otwór, tym większe ryzyko pęknięcia, szczególnie przy dokręcaniu albo pracy materiału na słońcu i mrozie.
Bezpieczniej jest odsunąć otwór od krawędzi i unikać wiercenia w narożnikach. Jeśli płyta ma być mocowana na konstrukcji, układ otworów warto zaplanować wcześniej, zamiast wiercić „na oko” już po ułożeniu materiału.
Przy poliwęglanie komorowym trzeba dodatkowo uważać, aby nie osłabić krawędzi i nie utrudnić późniejszego zabezpieczenia komór taśmą oraz profilem.
Jak przykręcać płytę po wywierceniu otworów?
Samo wiercenie to tylko połowa pracy. Pęknięcia często powstają nie podczas wykonania otworu, ale przy zbyt mocnym dokręcaniu wkręta. Płyta powinna być zamocowana stabilnie, ale nie ściśnięta na sztywno.
Nie należy dokręcać wkręta tak mocno, żeby podkładka wgniatała się w powierzchnię płyty. Zbyt duży nacisk może powodować naprężenia, a przy zmianach temperatury prowadzić do uszkodzeń. Lepsze jest równomierne, kontrolowane dokręcenie z zachowaniem luzu na pracę materiału.
Przy zadaszeniach z poliwęglanu komorowego oraz poliwęglanu litego warto stosować podkładki z uszczelką, które ograniczają ryzyko przecieków i chronią płytę przed uszkodzeniem w miejscu mocowania.
Najczęstsze błędy przy wierceniu w poliwęglanie
Najczęstszy błąd to wiercenie bez podparcia. Wtedy przy wyjściu wiertła materiał może się wyszczerbić albo pęknąć. Drugi błąd to używanie tępego wiertła, które zamiast skrawać tworzywo, przegrzewa je i szarpie.
Kolejny problem to zbyt ciasny otwór. Przy poliwęglanie trzeba pamiętać o rozszerzalności cieplnej. Jeśli płyta jest przykręcona zbyt sztywno, będzie pracować pod naprężeniem.
Błędem jest też wiercenie blisko krawędzi, zbyt mocne dokręcanie wkrętów oraz brak oczyszczenia płyty po wierceniu. Przy poliwęglanie komorowym pozostawione opiłki mogą dostać się do kanalików i później być widoczne wewnątrz płyty.
Podsumowanie
Żeby wiercić w poliwęglanie bez pękania, trzeba użyć ostrego wiertła, wyłączyć udar, dobrze podeprzeć płytę i nie dociskać narzędzia zbyt mocno. Otwory powinny być większe od średnicy wkrętów, ponieważ poliwęglan pracuje pod wpływem temperatury.
Przy poliwęglanie litym szczególnie ważne jest stabilne podparcie i unikanie pęknięć przy krawędziach. Przy poliwęglanie komorowym trzeba dodatkowo uważać na układ komór, opiłki po wierceniu i właściwe mocowanie z użyciem podkładek oraz profili.
